dlaenergetyki.pl · prawo energetyczne

Przepisy przejściowe UC84: jak przygotować inwestycję przed październikiem 2026 r.

Dla większości inwestorów realizujących projekty przyłączeniowe najważniejsze pytanie brzmi dziś nie „co zmienia UC84”, lecz „co dokładnie muszę zrobić w okresie przejściowym i do kiedy”.

Ustawa z 13 marca 2026 r., wdrażająca reformę znaną jako UC84, weszła w życie 30 kwietnia 2026 r. i zmieniła zasady przyłączania do sieci elektroenergetycznej instalacji wytwórczych, magazynów energii oraz odbiorców. Nowe przepisy dotyczą jednak nie tylko wniosków składanych od tej daty — obejmują również projekty, które proces przyłączeniowy rozpoczęły wcześniej. To właśnie do nich odnoszą się przepisy przejściowe, a ich prawidłowe zastosowanie decyduje dziś o tym, czy inwestycja utrzyma ważność warunków przyłączenia lub zawartej umowy.

Jakie obowiązki nakładają przepisy przejściowe?

Przepisy przejściowe UC84 nakładają konkretne, i często krótkie, terminy na podmioty, które proces przyłączeniowy mają już w toku. Dotyczy to w szczególności:

• podmiotów, które otrzymały warunki przyłączenia, ale nie zawarły jeszcze umowy o przyłączenie — mogą być zobowiązane do uzupełnienia zaliczki lub złożenia zabezpieczenia pod rygorem utraty ważności warunków,
• podmiotów, których wniosek o określenie warunków przyłączenia nie został jeszcze rozpatrzony — po wydaniu warunków obowiązuje je pełny wymiar nowych opłat i zabezpieczeń,
• podmiotów, które zawarły już umowę o przyłączenie z terminem realizacji późniejszym niż 3 lata od wejścia w życie nowelizacji — dla nich zabezpieczenie w wysokości ¼ kwoty zaliczanej na poczet opłaty przyłączeniowej trzeba złożyć już w ciągu 6 miesięcy od wejścia w życie ustawy.

Niedochowanie tych terminów skutkuje wygaśnięciem umowy z mocy prawa albo pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia — bez możliwości odwołania się na etapie realizacji inwestycji.

Ponownie w Sejmie: projekt doprecyzowujący przepisy przejściowe

W czerwcu 2026 r. do Sejmu ponownie trafił projekt nowelizacji, którego jedynym celem jest doprecyzowanie właśnie przepisów przejściowych UC84. Projekt nie zmienia filozofii ani mechanizmów samej reformy — usuwa natomiast problemy interpretacyjne, które ujawniły się w praktyce stosowania ustawy przez poszczególnych operatorów systemów elektroenergetycznych.

Najważniejsze elementy projektu doprecyzowującego to:

• zastąpienie nieprecyzyjnych odniesień do „dnia wejścia w życie ustawy” konkretnymi datami kalendarzowymi,
• wydłużenie części terminów dotyczących zaliczek, zabezpieczeń finansowych oraz realizacji kamieni milowych,
• doprecyzowanie maksymalnych wysokości zaliczek i zabezpieczeń wymaganych od inwestorów,
• usunięcie wątpliwości dotyczących sankcji za niewykonanie obowiązków przez inwestorów.

Dla inwestorów oznacza to, że zakres i sposób stosowania przepisów przejściowych może się jeszcze zmienić — tym bardziej istotne jest bieżące śledzenie prac legislacyjnych oraz przygotowanie się na oba możliwe scenariusze: obowiązywanie przepisów w obecnym brzmieniu oraz ich doprecyzowaną wersję.

Co zrobić już teraz?

Niezależnie od dalszego przebiegu prac nad projektem doprecyzowującym, każdy podmiot z projektem przyłączeniowym w toku powinien już dziś: zweryfikować, którym przepisom przejściowym podlega jego inwestycja, sprawdzić, czy i w jakim terminie trzeba uzupełnić zaliczkę lub złożyć zabezpieczenie, oraz zaplanować uzyskanie pozwolenia na budowę zgodnie z terminami wyznaczonymi przez nowe „kamienie milowe”. Praktyczne znaczenie przepisów zależy od konkretnej sytuacji — etapu realizacji projektu, treści zawartej umowy przyłączeniowej i przyjętego modelu działalności.

Na te właśnie pytania odpowiadamy podczas dwóch szkoleń, zaplanowanych świadomie w różnych terminach:

Podstawa: ustawa z dnia 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (projekt UC84, druk sejmowy nr 2750), analizy prawne kancelarii DZP i MGS LAW oraz nasz artykuł o projekcie doprecyzowującym przepisy przejściowe UC84, który ponownie trafił do Sejmu w czerwcu 2026 r.